Bón lân cho cà phê Tây Nguyên theo tuổi vườn

Đất bazan Tây Nguyên vốn được xem là loại đất tốt bậc nhất cho cây công nghiệp, nhưng nhiều vườn cà phê trồng lâu năm trên chính loại đất này vẫn gặp tình trạng thiếu lân, biểu hiện qua bộ rễ kém phát triển, ra hoa không đều. Hiểu đúng nguyên nhân sẽ giúp bà con bón lân đúng lúc, đúng lượng thay vì bón theo thói quen.

Vì sao đất bazan giàu lân nhưng cây vẫn thiếu

Đất đỏ bazan có hàm lượng lân tổng số khá cao, nhưng phần lớn lượng lân này bị giữ chặt bởi sắt và nhôm có sẵn trong đất, chuyển thành dạng khó tan mà rễ cây không hấp thu được. Cây chỉ dùng được phần lân dễ tiêu, vốn chiếm tỷ lệ rất nhỏ so với lân tổng số. Sau nhiều năm canh tác, lượng lân dễ tiêu này lại giảm dần, nên dù đất nhìn chung màu mỡ, vườn cà phê vẫn cần bón bổ sung định kỳ.

Ba thời điểm bón lân quan trọng trong năm

Lân nên được bón vào ba mốc chính. Sau thu hoạch là lúc cây cần phục hồi bộ rễ sau một vụ mang trái nặng. Đầu mùa mưa là lúc cây bắt đầu chu kỳ sinh trưởng mới, cần lân để ra rễ và ra chồi. Trước khi phân hóa mầm hoa là mốc quan trọng nhất, vì lân tham gia trực tiếp vào quá trình hình thành mầm hoa, quyết định số lượng hoa và tỷ lệ đậu trái của cả vụ.

Liều lượng tham khảo theo tuổi vườn

Đây là mức tham khảo chung, bà con nên đối chiếu thêm với khuyến cáo của khuyến nông địa phương vì lượng bón còn phụ thuộc năng suất vườn và mật độ trồng thực tế.

Vì sao nên dùng lân nung chảy cho cà phê Tây Nguyên

Ngoài lân, cây cà phê lấy đi lượng canxi từ đất nhiều gấp khoảng ba lần lượng lân, nên phân vừa cung cấp lân vừa có sẵn canxi sẽ tiết kiệm được một lần bón vôi riêng. Lân nung chảy Lào Cai có canxi khoảng 26%, magie khoảng 14%, giúp cây cà phê vừa hạ chua đất vừa nâng cao hiệu suất quang hợp để nuôi trái, đặc biệt hữu ích trong giai đoạn cây mang trái nặng. Vì tan chậm trong môi trường axit yếu ở rễ, phân không bị mưa cuốn trôi ngay cả khi bón vào đầu mùa mưa Tây Nguyên.

Cách bón đúng

Nên rải phân theo hình chiếu của tán lá, nơi rễ tơ hấp thu dinh dưỡng nhiều nhất, tránh rải sát gốc. Sau khi rải, cần xới nhẹ và lấp một lớp đất mỏng để phân tiếp xúc với đất và rễ, tăng hiệu quả hấp thu thay vì để phân nằm trên bề mặt.

Nắm được liều lượng và thời điểm là một phần của bài toán dinh dưỡng cho cà phê. Bài tiếp theo sẽ đi vào cách nhận biết đất chua, đất đồi dốc bị rửa trôi để bà con biết khi nào vườn mình thực sự cần cải tạo đất trước khi tính đến việc bón thêm phân.